- Edebiyatta gazel, destan, şiir gibi
birçok biçimler olduğu gibi, mûsıkîde de pekçok biçimler vardır.
Makam sistemirıe dayali Türk Mûsıkîsinde aynı makamdan bestelenmiş
pek çok eser bulunur. Ne var ki. bu eserler çok az benzerlik arzetseler
de, her biri ayrı ifade tarzına sahiptirler.
-
- Makamların yapılarını öğrenirken
bir dizileri olduğunu ve bu dizide dolaşılarak (seyir) seslendirildiğini
biliyoruz. Seyir yoluyla canlandırılan m.akam dizileri melodik yapı ya geçtiğinde
ayrıca bazı kurallar çerçevesinde, başka makamlara geçki yoluyla ve sözlü,
sözsüz bestelenmeleri itibariyle yeni hüviyetler kazanırlar.
-
- Aynı makamdan değişik bestelenmiş
eserler dinleriz. Ancak her eserin kendine özgü bir uslûbu vardır. Bazıları
uzun, bazıları kısa, bazıları ise usûl-ritm yönünden farklılıklar
arzederler. Farklara ait örnekleri çoğaltabiliriz. Hemen dikkat edilmesi
gereken husus lardan biri, eserlerin yalnız saz veya insan sesine göre (sözlü)
yazılıp yazılmadığıdır.
-
- Şu halde genel olarak, dinlediğimiz
birbirinden farklı eserleri. iki ana grupta toplayabiliiz:
-
-
- Yalnız sazların icra etmesi için
yazılmış olan saz eserleri, Türk Mûsıkîsi içerisinde önemli bir yer
işgal eder. Saz eserlerini yedi ayrı bölümde eleyeceğiz:
-
-
- Sözlü yada güfteli eserler dînî
ve dindışı olmak üzere iki ana grupta toplanırlar.Genel olarak
ise bu sözlü eserler dört grupta toplanırlar.
-
